Жетістіктеріңізді мойындай білу неліктен маңызды?
Мазмұны
Күнделікті өмірде адамдар көбіне алдағы мақсаттар мен жаңа міндеттерге назар аударады. Осы жолда жүріп өткен қадамдар елеусіз қалып, бағаланбай қалады. Мұндай ұстаным сырттай қарағанда қарапайымдық сияқты көрінуі мүмкін. Алайда уақыт өте ол ішкі қажуға әкеледі. Өз еңбегін мойындамау сенімділік пен ынтаны әлсіретеді. Ал жетістіктерді саналы түрде қабылдау адамға өзін және өмір жолын берік сезінуге көмектеседі.
Жетістікті мойындау мен ішкі тіректің байланысы
Өз нәтижесін байқай алу ішкі тұрақтылықты қалыптастырады. Адам өзін өзгерістердің белсенді бастаушысы ретінде қабылдай бастайды. Бұл әсіресе белгісіздік немесе сыртқы қысым кезеңінде маңызды.
Еңбек бағаланбаса, тоқтаусыз жарыс сезімі пайда болады. Ал жасалған қадамдарды мойындау алға жылжуды нақты бекітеді. Мұндай әдет өз-өзіне сенудің ішкі тірегіне айналады. Бұл өзіне риза болу емес, шынайы бағалау.
Жетістікті мойындаудың өзіндік бағалауға әсері
Өзіндік баға өздігінен қалыптаспайды және тұрақты қолдауды қажет етеді. Осы үдерісте жетістіктерді мойындау маңызды рөл атқарады. Төменде бұл қабілеттің негізгі әсерлері көрсетілген.
- өзіне деген сенімділіктің артуы. Нақты нәтижені түсіну қабілеттің бар екенін дәлелдейді. Адам өз мүмкіндігін көзбен көргендей болады. Бұл сыртқы пікірге тәуелділікті азайтады. Соның нәтижесінде сенім тұрақты сипат алады;
- ішкі сынның әлсіреуі. Үнемі өзін кемсіту кернеу мен мазасыздықты күшейтеді. Ал жетістіктерді белгілеу ішкі диалогты жұмсартады. Қателік сәтсіздік ретінде емес, тәжірибе ретінде қабылданады. Бұл психологиялық тепе-теңдікті сақтауға көмектеседі;
- өз бейнесін шынайы қабылдау. Жетістікті мойындау тек әлсіз тұстарды емес, күшті қырларды да көруге мүмкіндік береді. Тұлғалық бейне толық әрі теңгерімді болады. Мұндай көзқарас өзін қабылдауды жеңілдетеді. Өзіндік баға сау деңгейге көтеріледі.
Бұл әсерлер жетістікті мойындаудың психологиялық саулықпен тығыз байланысты екенін көрсетеді. Мұндай әдет ұзақ мерзімді тұрақтылықты қолдайды.
Ынта мен дамуға ықпалы
Ынта тек сыртқы марапатқа сүйенгенде ұзақ сақталмайды. Ал ішкі ілгерілеуді сезіну әлдеқайда қуатты әсер береді. Жетістікті мойындау осы сезімді күшейтіп, дамуға деген қызығушылықты сақтайды.
Адам өз алға жылжуын байқағанда жаңа мақсат қою жеңілдейді. Табыс дерексіз ұғым емес, нақты тәжірибеге айналады. Тіпті шағын қадамдар да маңызды бөлік ретінде қабылданады. Бұл дамуды саналы әрі жүйелі етеді.
Жетістіктерді мойындауды үйренудің практикалық жолдары
Маңызын түсіну әрдайым қолдана білу дегенді білдірмейді. Бұл қабілет жаттығуды және назарды талап етеді. Төменде пайдалы тәсілдер ұсынылған.
- Нәтижелерді жазып отыру. Жазбалар алға жылжуды сырттай көруге көмектеседі. Қысқа белгілердің өзі уақыт өте айқын сурет қалыптастырады. Мұндай әдіс ұмытшақтықты азайтады. Үнемі қайталау әсерді күшейтеді.
- Үдеріс пен қорытындыны бөле қарау. Соңғы нәтиже ғана емес, жұмсалған күш те бағалануы тиіс. Бұл ұзақ мерзімді істерде ерекше маңызды. Осындай көзқарас сәтсіздік қорқынышын төмендетеді. Еңбек өз алдына құнды бола бастайды.
- Өзіңді өткен тәжірибемен салыстыру. Басқамен емес, бұрынғы өзіңмен салыстыру әділ нәтиже береді. Бұл нақты өзгерісті көрсетеді. Мұндай ұстаным қызғанышты азайтады. Алға жылжу анық байқалады.
- Ішкі мақұлдауға рұқсат беру. Мойындау міндетті түрде көпшілік алдында болмауы мүмкін. Ішкі мақұлдау өзімен байланысты нығайтады. Бұл еңбекті құрметтеу әдетін қалыптастырады. Уақыт өте қанағат сезімі пайда болады.
Бұл тәсілдер жетістікті мойындауды өмірдің табиғи бөлігіне айналдырады. Біртіндеп қолдану тұрақты нәтиже береді.
Қарым-қатынас пен жұмыстағы маңызы
Өз жетістігін мойындай алатын адамдар шекараны сау қалыпта ұстайды. Олар үнемі сыртқы мақұлдауды күтпейді. Бұл қасиет жеке өмірде де, кәсіби ортада да оң әсер етеді.
Жұмыс барысында мұндай ұстаным күйіп кетудің алдын алады. Қарым-қатынаста ол жасырын реніш пен артық үмітті азайтады. Адам ашық әрі сабырлы бола түседі. Соның нәтижесінде байланыс теңгерімді сипат алады.
Өз жетістіктерін мойындау тәкаппарлықтың белгісі емес. Ол атқарылған еңбектің және жүріп өткен жолдың шынайы құндылығын көруге көмектеседі. Мұндай қабілет қиын кезеңдерде сенім мен ынтаны сақтайды. Нәтижеге мұқият қарау өз-өзіне деген құрметті қалыптастырады. Дәл осы негізде жеке әрі кәсіби даму берік құрылады.
